Vrijdag 14 december 2007 plaatste bloed/plasma donorenorganisatie FIODS op hun website een afkeurende brief aan de Europese Commissie over de bloedplasma markt.
De Commissie maande Frankrijk namelijk om Europese aanbestedingen in de bloedplasma markt uit te voeren.
FIODS vindt het vreemd dat de gift van bloed en plasma behandeld wordt als ieder ander stuk handelswaar dat valt onder EU regels voor toegang tot de markt: 'Wij geloven sterk dat het fractioneren en distribueren van bloed en bloedproducten een service is, een dienst. En dat deze net als andere diensten gerelateerd aan gezondheid, kan – maar niet hoeft – open te staan voor Europese aanbesteding.' FIODS neemt, net als de LVB, duidelijk stelling voor een beleid gericht op veilige bloedplasma producten door vrijwillige, niet beloonde donoren. 

De Franse wetten over toegang tot de markt van bloedplasma producten zouden volgens het EU Directoraat Generaal voor Ondernemingen & Industrie (DGEI, je kunt dit het beste vergelijken met het ministerie van Economische Zaken, maar dan op EU nivo) misschien wel niet in overeenstemming zijn met artikelen in de EU Directive (richtlijn) 2001/83. De Commissie vroeg 2 juli 2007 aan Frankrijk haar wetten te veranderen, zodat ze wel in overeenstemming zijn met de Directive. De internationale federatie van organisaties van bloed/plasma donoren, FIODS, is ongerust over dit initiatief van de Europese Commissie. Zij schrijft de Commissie dat het gewraakte initiatief een ontwikkeling in gang kan zetten die ernstige invloed heeft op de veiligheid van bloed en op de levering van bloed en bloedproducten in de Europese Unie.

FIODS is zeer verbaasd over de handelswijze van DGEI. In het Verdrag van Nice (artikel 3) staat immers dat dit specifiek verbied 'elke commercialisering van het menselijk lichaam of deel ervan'. De Europese Commissie zet niettemin stappen die alleen gezien kunnen worden, aldus FIODS, als een poging tot verdere commercialisering van een deel van het menselijk lichaam, namelijk producten gemaakt van menselijk bloedplasma.

niet te koop
Bovendien, schrijft FIODS, zijn latere latere EU Directives – zoals Directive 2002/98 over bloedveiligheid – gebaseerd op de fundamentele notie dat het menselijk lichaam niet te koop zou moeten zijn. Alle bloed en plasma gedoneerd in de EU zou moeten komen van vrijwillige niet beloonde donors, zo staat het in Directive 2002/98 over bloedveiligheid. Deze Directive staat lidstaten van de EU zelfs toe import van bloed en bloedcomponenten te weigeren als ze van betaalde donoren komen.

Het is bekend dat sommige landen in de EU nog afhankelijk zijn van de import van bloedplasma producten uit andere delen van de wereld en dat een groot deel van deze import afkomstig is van Amerikaanse donoren met lage inkomens die betaald worden voor hun donaties. De Amerikaanse/Zwitserse/Australische plasma-fractionerings industrie spreekt over controle van ader tot ader, maar in de praktijk is het erg moeilijk de exacte bron en kostenoverwegingen te achterhalen van zulke import plasma producten, aldus FIODS.

FIODS wil dat de Europese Commissie als doel stelt om volledige zelfvoorziening van veilige bloedplasma producten te bereiken afkomstig van niet-beloonde donoren.

Frankrijk streeft naar deze zelfvoorziening, net als een aantal andere EU landen. Om dat te bereiken moet Frankrijk 'dumping' van (ge-importeerde) plasmaproducten van betaalde donoren kunnen weigeren, schrijft FIODS.

Jeroen Breekveldt

De gehele brief van FIODS aan de Europese Commissie is te lezen op de website http://fiods.org/